vrijdag 23 augustus 2019

De zomer van ... 2019

Poëzie Centraal stelde mij in de boeiende reeks "De zomer van..." drie mooie vragen waarop ik graag een antwoord gaf!

#poëziecentraal #dezomervan #detroostvankunstentuinen

20.08.2019

De zomer van ... Paul Rigolle

Voor vele mensen is de zomer synoniem van vakantie, terrasjes, reizen, … Zou dat voor dichters ook zo zijn of is de zomer voor hen net een druk seizoen met festivals en optredens? In de reeks “De zomer van …” vraagt Poëzie-Centraal tijdens de maand augustus een aantal dichters naar hun zomer-activiteiten.
Vandaag is het de beurt aan Paul Rigolle. Paul Rigolle debuteerde in 1980 in de Yang Poëziereeks met de bundel Mond- en Clownzeer. Daarna volgden nog vier andere bundels, waarvan de recentste Tot het bestaat (2013) is. Zijn werk werd herhaaldelijk bekroond, onder meer met de Basiel De Craeneprijs, de Poëzieprijs van Izegem en de Poëzieprijs van Harelbeke. Sinds 2003 is hij bestuurslid van de Vereniging van West-Vlaamse Schrijvers en hij is ook redacteur van het literair e-zine De Schaal van Dighter 

P-C: Is de zomer een drukke periode voor jou? Lees je voor op festivals of dobber je gewoon ergens rond in een roze plastic flamingo?

PR: Ha de zomer! Die staat bij mij in het teken van wat ik graag noem “De troost van kunst en tuinen”. We bezochten in juni de Biënnale van Venetië tot we zowat bekaf waren. Waarna een rondritje kunst volgde via Como, Madonna del Ghisallo, Weil am Rhein, Riehen (Foundation Beyeler!) om te eindigen in Basel (William Kentridge!). Ook zeker nog op de agenda staan: Watou (waar dit jaar ook mijn zoon Jasper vertegenwoordigd is), het Mac’s in Grand Hornu (Fiona Tan vs Paul Otlet), Wiels,  Kunstkamers de Queeste in Abele…  In deze woelige, onbarmhartige tijden zorgt schoonheid, en vaak plastische schoonheid, bij mij altijd weer voor het nodige soelaas. Wat meteen garant staat voor een krachtige basis aan indrukken waar je veel lange en harde winters zoet mee bent. En de zomer, ja da’s – niks triviaals is mij vreemd - voor mij ook altijd weer het weerkerend ijkpunt van  de ‘Tour de France’. De raakpunten tussen ‘de poëzie’ en ‘de koers’ houden mij al een heel leven in de ban. De sport is soms  dramatischer dan menig hedendaags theaterstuk. Hardvochtig. Oneerlijk ook. Zo leef en rouw ik hier dezer dagen intens mee met de familie, vrienden en supporters van Bjorg Lambrecht, een talentvolle jongen die ik ook persoonlijk kende en die laatst totaal kansloos verongelukte op een ordinaire weg in Polen. Zonde!

P-C: Heb je in de zomer ook nog tijd om te schrijven of gaat je poëtische brein even  op slot?

PR: Ja, dat poëtische brein. Ik maak graag een onderscheid tussen noteren en schrijven. Het noteren is veruit het prettigst. Dat doe je elke dag. De plotse inval… De glinstering van een woord, een stuk van een vers dat je mag optekenen, het is een geschenk. Ik doe het met intens genoegen, dat noteren. In boekjes en reepjes en flarden. Het schrijven komt altijd achteraf en da’s wel wat anders. Dat is iets waarvoor je discipline nodig hebt. Ik werk al jaren aan een nieuwe bundel met als werktitel ‘Het tomeloze totaal van de dag’. Die arbeid gaat evenwel meer en meer lijken op wat good old Oscar Wilde ons voor ogen hield, namelijk dat je de hele ochtend werkt aan het weghalen van een komma om hem ’s middags dan gewoon weer terug te plaatsen. We haasten ons langzaam en we schieten op als trage dieren op een Steenweg. Maar ik noteer, schrijf, en bewaar de hoop! Zonder onderscheid der seizoenen!

P-C: Welke dichtbundel mag er mee in de reiskoffer?

PR: Poëzie lezen in de zomer? Net als in de loop van het jaar probeer ik (als ik niet uithuizig ben) elke dag te beginnen met een willekeurig gedicht. Uit een willekeurige bundel. Oud en nieuw door elkaar… Da’s het leuke aan een poëzieverzameling. Die blijft net als een muziekverzameling altijd actueel. Dus lees ik alles door elkaar. Zowel de nieuwste Norbert de Beule (Vigor Anorexia) als het volledige poëtische oeuvre van een man als Joris Denoo, over wiens recente werk ik onlangs voor het komende nieuwe VWS-jaarboek een uitvoerige bijdrage schreef. Ook Ton van ’t Hof passeerde hier recent de revue. Net als Leen Pil, Hester Knibbe, Paul Valéry, Wallace Stevens en Herwig Hensen. Ik kan er bij mezelf geen peil op trekken en dat wil ik eigenlijk nog het liefst zo houden.



Tags: Interview

Poëzie Centraal - De zomer van Paul Rigolle



zondag 11 augustus 2019

Nummer 143






















Het overlijden van Bjorg Lambrecht blijft er diep inhakken. Gisteren gingen supporters en vrienden hem al massaal een laatste groet brengen in Knesselare. Ook vandaag kan dat nog even. Dinsdag 13/8/2019 wordt dan weer een erg emotionele dag. Om 11 uur vindt in zijn rouwende geboortedorp dat momenteel vol RIP-troetelbeertjes hangt en staat, de begrafenis plaats. Op woensdag volgt er nog een intens herinneringsmoment tijdens de doordocht van de derde rit van de BinckBank-Tour. Want ja, het zal wennen worden zonder Bjorg, maar ook na zijn dood gaat het leven gewoon door. Zelf schreef ik gisteren in het rouwregister van KOERS, het museum van de wielersport in Roeselare, onderstaande herinneringstekst die ik op FB ook nog 's als afzonderlijke notitie heb gepubliceerd.


#bjorglambrecht #RIPBjorgLambrecht #Koers #writeforBjorg


Nummer 143


I.M. Bjorg Lambrecht


Hier staan we dan, Bjorg. Zoekend naar woorden
van troost. Naar een gedicht misschien dat poogt
en tracht en hijgt en zoekt naar een verklaring,
een uitleg voor het waarom van een dood die
geen enkele goeie reden heeft om waar te zijn.

Een ordinaire weg in een land dat Polen heet
op een striemende blauwe maandag in augustus.
Het bericht dat ons met verstomming slaat.
Waarom het lot zijn oog liet vallen op jou
die enkel puurheid was op een fiets, niemand
die het weet. Niet te geloven, niet te harden is het.

Voor altijd zal 143 jouw nummer zijn. Net als Jempie
forever 22. We tekenen, schrijven onze naam in
een register dat vol rouwende mensen staat.

We klappen met jou tegen een koud obstakel aan,
vallen met jou stil. Het ga je goed Bjorg, wie je was
en wat je beloofde blijft ons voor altijd bij.


Paul Rigolle


vrijdag 26 juli 2019

Het beeld van sneeuw in een hittegolf

Al ettelijke keren gedeeld dit gedicht van de Meester! Op Facebook en elders. En je komt het ook heel vaak tegen. Ik weet het hangen in een kleine zijstraat van de Gentse Vrijdagmarkt. Het zit vooraan in mijn verzamelde poëtische mappen. En vaak al is het mijn "gedicht van de dag" geweest. Dus wil ik ook vandaag niet achterblijven. Het is meer dan veertig graden buiten maar het beeld, en de gedachte aan 'Sneeuw in mijn schedel' beroert mij, is én blijft voor deze jongen op dagen als vandaag onweerstaanbaar... "Het weer" van Hugo Claus!

donderdag 25 juli 2019

Met Claudio Magris

"Je moet altijd naar de wereld blijven kijken: verliefd word je op een ander, niet op jezelf". Met Claudio Magris op een terras mét Moleskine in Knokke-Heist!

Bron: Humo, nr (Interview Mark Schaevers met Claudio Magris.

maandag 17 juni 2019

Van Venetië tot in Basel

Terug van weggeweest! Altijd goed om 's grondig van lucht en omgeving te veranderen. Van land, én van streek. Altijd goed ook om je onder het 'eigengereide' motto "De troost van kunst en tuinen" onder te dompelen in beelden en impressies waarvoor je achteraf dagen nodig hebt om ze helemaal tot je te laten doordringen. Te registreren. En een aardig aantal daarvan te gaan koesteren, mee te nemen naar later. In de weldaad van de reisherinnering!

Van Lomazzo,Treviso en Venetië (dé biënnale, Tuymans in het Palazzo Grassi) ging het naar Como en Albavilla. Volgden: Magreglio (dé Madonna del Ghisallo), Bellagio, Milaan. Om te eindigen in Weil am Rhein (Vitra Design Museum!), Riehen (Picasso, Bourgeois, Rudolf Stingel!) en Basel (A poem that is not our own, William Kentridge! Rinus Van de Velde op Art Basel).

Veel dingen gezien. Heel veel dingen. Sommige om te vergeten maar ook, én daarvoor doen we het, tal van dingen waarachter je moeiteloos en zonder aarzelen uitroeptekens plaatst.

Terug van weggeweest dus én, zo merk ik, niet minder dan 1820 foto's later. Vandaag alvast - op mijn Facebook-account - daaruit een kleine en érg subjectieve selectie maar misschien, wie weet, plaats ik er de komende weken (en maanden) nog wel meer.

May we live in interesting times? Sure we do!





vrijdag 31 mei 2019

Lamento - Drie gedichten in De Vallei nr 40

In het nieuwste nummer van 'De Vallei', literair e-zine, staat mijn gedichtencyclus 'Lamento' (I.M. Dirk Pollet) die ik enkele maanden
geleden schreef voor "Als de draad van zijde is", de gelijknamige tentoonstelling in mijn geboortestad Roeselare.
De redactie van De Schaal van Digther is overigens goed vertegenwoordigd in dit nummer. Er zijn immers naast die van mij ook nog gedichten van de andere Digther-redactieleden Alain Delmotte en Herlinda Vekemans terwijl Hugo Verstraeten met 'Dead Poets Society' in de rubriek 'De afsluiter' voor een treffende column zorgt.

Voorts zijn er in dit nummer bijdragen van Jana Arns, Bert Bevers, Frank Pollet, René Hooyberghs, Mark Van Tongele (Poëzie) en 
Mikael Josephsen (in een vertaling van Romain John van de Maele), Niels Hav (vertaling Jan Baptist), Maria Rousseau, Annette*Akkerman, LeenRaats  en Mike Jansen. De cover was, en is, van de zeer recent overleden Ben Klein.

De samenstelling van het nummer was voor wat betreft het proza in handen van hoofdredacteur François Vermeulen en Philippe Cailliau tekende verantwoordelijk voor de selectie van de dichters.

Het nummer is in pdf-vorm integraal na te lezen via de navolgende link:
De Vallei, nr 40, jrg 9, mei 2019
De Vallei, literair e-zine




maandag 27 mei 2019

Soms lijkt het

Soms lijkt het alsof je wakker wordt
in een ander land, knipperend met de ogen
tegen het zonlicht van de dagen in.

Maar niet het land is veranderd, het zijn
de mensen die je niet herkent. Wat in hen
rondwaart, hun spoken, hun besognes,

het zijn niet die van jou. Is het moedeloosheid
die hen beweegt? Of angst die diep bij hen
van binnen leeft. En die je niet begrijpt.


(Ma 27/5/2019 – 'The morning after' Verkiezingszondag)


zondag 26 mei 2019

Elective Affinities

In de voorbije maanden werkte Jasper Rigole in het Brugse Rijksarchief samen met Ria Verhaeghe aan een nieuwe editie van 'Elective Affinities'.
Op woensdag 29 mei 2019 stellen beide kunstenaars dit magazine graag aan het publiek voor. Plaats van afspraak: Rijksarchief, Predikherenrei 4A, 8000 Brugge.
De publicatie, een uitgave van Editions Menard, zal er te koop zijn voor het luttele bedrag van 15 euro.

Link naar het Facebook-event

Elective Affinities is een project waarbij twee kunstenaars met behulp van een kopieerapparaat afwisselend beeldensembles maken op basis van gevonden beelden. Hiervoor wordt een tijdelijke werkplaats ingericht in een openbare ruimte die het mogelijk maakt om de beelden achtereenvolgens te verzamelen, te combineren en te reproduceren. Gedurende dit proces ontstaat een visuele dialoog waarin de kunstenaars op elkaars voorstellen reageren door beelden toe te voegen, bestaande ensembles te bewerken of in te gaan op sporen die gedurende het proces zijn ontstaan. Omdat de interpretatie van die acties niet omgezet wordt in een talig discours, ontstaat er een intuïtief proces dat snelle en directe interactie mogelijk maakt. Na afloop worden de ensembles gebundeld in een magazine met een oplage identiek aan het aantal gemaakte pagina’s. Het project werd een eerste keer uitgevoerd in 2012 door Egon Van Herreweghe en Jasper Rigole. In 2014 maakte Egon Van Herreweghe een tweede editie in dialoog met Lara Dhondt. In 2015 en 2016 werkte Jasper Rigole voor de derde en de vierde editie achtereenvolgens samen met Peter Morrens en Batia Suter.

Ria Verhaeghe (1950) verzamelt reeds meer dan 30 jaar foto’s uit kranten en tijdschriften die ze volgens eigen principes ordent en catalogiseert. Haar persoonlijke beeldbank – de Provisoria - bestaat intussen uit ca. 50.000 foto’s. Dit archief vormt de basis voor haar beeldend werk.
www.riaverhaeghe.be en www.provisoria.net.

Jasper Rigole (1980) is een multimediakunstenaar werkend met film, mediakunst, gevonden beelden en installaties. In 2004 studeerde hij af aan de Filmacademie in Gent waar hij momenteel actief is als docent en onderzoeker. In zijn werk focust Rigole op het hergebruik van bestaand materiaal om zo te reflecteren over thema’s zoals het geheugen en het archief.
www.jasperrigole.com en www.IICADOM.org


donderdag 21 maart 2019

Koers is kunst!

























Koers is kunst! Wie zou ik, met dat eeuwige Bitossi-hart van mij, zijn om daar, bij de aanvang van dit nieuwe en zoveelste wielervoorjaar, maar even aan te twijfelen! Koers is kunst! is vandaag ook de titel van een boeiend en bijzonder ‘freewheelend’ essay dat dichter en Geelzuchtcopain Frank Pollet schreef voor het nieuwste nummer van Poëziekrant.

Omdat het in het wielrennen tenslotte evenzeer om de gang van de seizoenen, religie en emoties draait. Omdat de koers ook kunst kan zijn. Omdat het wielrennen is zoals het leven zelf…”…

Het volledige artikel kan intussen nagelezen worden via deze Fietsvarianten-link van Miel Vanstreels.

Extern:
Koers is kunst bij Fietsvarianten van Miel Vanstreels
Poëziekrant 2, 2019





















woensdag 20 maart 2019

Het eigen parelmoer bewaken

Gisterenmiddag maakte ik in ‘De Krook’ in Gent de derde Guislain-lezing mee. Te gast was dit keer taalbewaarder
én bewaker Mark van Tongele. Hoewel ondertussen vooral én terecht naam gemaakt als dichter is Mark o.a. ook de auteur van een aantal publicaties waarin ‘pijn’ en ‘slaap’ centraal staan. Voor een talrijk opgekomen publiek – ook ijverige meisjes met zilveren pennenzakjes en laptops in aanslag – bleef Mark van Tongele, nadat hij was ingeleid door Yves T'Sjoen, ook in deze lezing de man én vooral de dichter die we kennen. Zijn verweer in de wereld, zijn trillende snaar is en blijft de poëzie. Het lidwoord stilte vloeit bij van Tongele altijd uit op taal. Hartstochtelijk maar ook bezonnen...

Hij had het over Hadewych en Orewoet. Over Levinas en over de exotimisme-loze ‘coma-ervaring’ die hem, jong nog, na een ongeval tekende voor de rest van zijn dagen. En vooral had hij het over “de noodzaak om het eigen parelmoer te blijven bewaken”. Een zorg die we enkel met hem kunnen delen. Net zoals we na zo’n lezing die hevig naklinkende vanTongeliaanse uitroep tot de onze mogen rekenen: “Lang leve de poëzie tegen de doodswind in!”.


Derde Guislain-lezing

De lezing zal eerlang ook te beluisteren zijn via de Soundcloud van De Krook





dinsdag 12 maart 2019

Als de draad van zijde is






































Vrijdag laatst, 8/3/2019, ging in “De Bremstruik” in Roeselare de tentoonstelling ‘Als de draad van zijde is’ open. In het voormalige Roeselaarse Clarissenklooster is een mooie gedenktocht met creatief en informatief werk opgezet over de laatste levensfase.
De tentoonstelling is een initiatief van De Bremstruik, het Netwerk palliatieve zorg De Mantel en een enthousiaste groep vrijwilligers.

Zelf schreef ik voor de tentoonstelling met ‘Bries’, ‘Merel’ en ‘Krijt’ drie nieuwe ingetoomde gedichten. Bij de ingang van de mooie kloostertuin, waar ik al in september met Vers Roeselare al een van de gasten was, vond ik een deur waarop mijn gedicht 'Krijt' zich moeiteloos in mijn handschrift en in de materie van zijn titel liet vasthechten. Tot het weer wordt weggewassen...

Want is dat niet wat we met zijn allen zijn: verhalen in krijt die op een dag weer worden weggewassen door de regen...

De tentoonstelling bevat ook gedichten van onder meer Tom Veys, Reinout Verbeke en Daniel Billiet.

Extern:
Als de draad van zijde is Plaats : De Bremstruik, Arme Klarenstraat 36, 8800 Roeselare – inkom via de grote tuinpoort
Tijd : 9 maart tot en met 17 april 2019 – 14 tot 17 uur – niet op zondag - Inkom : vrij

Contactpersoon : Freddy Kindt – 051 200420 – info@debremstruik.be – niet op vrijdag


dinsdag 12 februari 2019

Voorstelling 'De zee is een zij' van Jan van meenen

Op zaterdag 23 februari 2019 wordt in de Harelbeekse Bib de nieuwe bundel "De zee is een zij" van Jan van meenen voorgesteld. Deze jongen neemt de inleidende woorden voor zijn rekening. Uiteraard: zeer welkom!

donderdag 31 januari 2019

Nauwelijks een gerucht

(dagboekgedicht voor Gedichtendag)


Nauwelijks een gerucht was hoorbaar die dag.
Jij las, roerloos in de schaduw. Ik keek om
naar woorden die ik nooit zelf verzinnen kon.
De oorlog van Het einde van de Wereld.
Eb en Vloed. De Eenzaamheid der mannen. 


Niets klonk op. Geen woord kwam over onze lippen.
Maar we hadden het over vulkanen, slapend
in de zomer. En hoe geen hand nog rukte aan
de kettingen van Dit Bestaan. Over dit soort
dingen hadden we het. Zonder woorden.

Rest mij in het hoofd daarvan enkel nog
de foto die ik zoveel later in mijn handen hou:
Als verzwegen, even stilhoudend richting tuin.
Ik breng jou koffie, moet glimlachen plots
om zoveel duidelijkheid: Het licht is het licht.

En groen het gras waarop jouw lichaam
nooit gelijk zal zijn aan het mijne.

Niets is hoorbaar. Mateloos trillen de bladen
in hun heimwee naar het boek.


© Paul Rigolle


Uit: ‘Het tomeloze totaal van de dag
(typoscript in wording)



Dit gedicht werd met 'Gedichtendag 2019' ook geplaatst op 'De Schaal van Digther'

dinsdag 22 januari 2019

Microkosmos en Horizontale zaken - Willy Spillebeen

Auteur, vertaler en dichter Willy Spillebeen (°Westrozebeke, 30/12/1932) blijft ten  eeuwigen dage alert en fit, én vooral
Willy Spillebeen & Leo Peeraer
 schrijvend, in de wereld staan. Op zaterdag 2 februari 2019, in volle poëzieweek, worden in zijn thuisstad Menen niet minder dan twee nieuwe publicaties van hem voorgesteld.
Microkosmos’ is een nieuwe dichtbundel van Spillebeen, die in 2016 de VWS-prijs kreeg en pas, op 30 december, zijn 86° verjaardag vierde. De tweede bundel die wordt voorgesteld is 'Horizontale zaken', een ruime verzameling met werk van de grote Amerikaanse modernistische dichter Edward Estlin Cummings. Deze bundel bevat in vertaling van Willy Spillebeen niet minder dan 69 liefdesgedichten plus 1.

Beide boeken verschijnen bij Uitgeverij P. Vanaf morgen en in de komende dagen publiceert ‘de Schaal van Digther’ als voorpublicatie uit de beide bundels drie gedichten. Kijk er gerust naar uit!


Programma
Zaterdag 2 februari 2019 om 19u30
CC De Steiger, Waalvest 1 in Menen

o Kleinzoon Jeroen Spillebeen, leraar Woord SAMW Menen, presenteert het geheel.
o Griet Vanryckegem, schepen van cultuur, verwelkomt.
o Literatuurcriticus Jooris Van Hulle praat met Willy Spillebeen over beide publicaties.
o Reinaert Albrecht, pianist, en Ami Muto, violiste, brengen musicale intermezzi.
o Willy Spillebeen leest gedichten uit beide bundels.
o Uitgever Leo Peeraer overhandigt de eerste exemplaren.
o Receptie.

Gratis toegang.
Inschrijven? Mail het aantal aanwezigen en eventuele voorbestelling van het boek aan contact@uitgeverijp.be.


(P.R.)

Extern:
Bericht ivm de voorstelling bij Digther
'Microkosmos' en 'Horizontale zaken' bij Uitgeverij P
Wikipediapagina Willy Spillebeen


maandag 21 januari 2019

Als een scherf in het hart

Vandaag, 21 januari, is het excact 45 jaar geleden dat Jan Arends vanuit het raam op de vijfde etage van zijn flat op het Roelof Hartplein in Amsterdam uit het leven stapte. Een groot maar tragisch schrijver én dichter ging heen. Zomaar. Schielijk. IJlings… Gisteren las ik tijdens “Aankomen in Oostende”, mijn Toast Literair-lezing op de Vuurtorenwijk in Oostende, bij wijze van kleine hommage zijn gedicht “Ik schrijf gedichten als dunne bomen”. Het dunne bomen-gedicht van Jan Arends is ondertussen welhaast klassiek te noemen. Dit gedicht illustreert en bewijst dat gedichten alle kanten uit kunnen en dat ze het niet altijd “lang en breed en horizontaal” moeten laten hangen. Een gedicht is dit; zo verticaal als wat; dun en vlijmscherp neerkomend. Als een scherf in het hart